Tarım ve Orman Bakanlığı'nın tüketiciyi bilgilendirme yönetmeliğinde yaptığı değişiklikle restoran, kafe ve pastane gibi toplu tüketim yerlerinde kalori ve alerjen bilgisi artık zorunlu hale geldi. Düzenleme 1 Temmuz 2026 itibarıyla zincir restoranlar için yürürlüğe girdi; diğer tüm işletmeler için ise son tarih 31 Aralık 2026.
Menüde ne gösterilmesi gerekiyor, hangi işletmeler ne zaman uyum sağlamalı ve bunu pratikte nasıl yapabilirsiniz? Hepsini bu yazıda anlatıyoruz.
Yönetmelik Ne Diyor?
Düzenleme kapsamında yeme-içme hizmeti sunan işletmeler, menülerindeki her ürün için dört temel bilgiyi tüketiciye sunmak zorunda:
Temel bileşenler ve hammaddeler
Porsiyon başına kalori (enerji) değeri
Alerjen içerikler
Alkol veya domuz türevi bileşen içerip içermediği
Amaç basit: müşteri ne yediğini bilsin. Özellikle gıda alerjisi olanlar için bu bilgi sağlık açısından kritik.
Zorunluluk Kimleri Ne Zaman Kapsıyor?
Düzenleme kademeli olarak devreye giriyor.
Zincir restoranlar (aynı ilde 3 ve üzeri şube): 1 Temmuz 2026 itibarıyla kalori ve alerjen bilgisi zorunlu. Denetimler başladı.
Diğer tüm işletmeler (tek şubeli kafe, küçük restoran, pastane): İçerik ve alerjen bilgisi için son tarih 31 Aralık 2026.
Tüm işletmeler için kalori bilgisi: 31 Aralık 2027.
Yani küçük bir kafe olarak bugün telaşlanmana gerek yok ama hazırlığa erken başlamak son dakika koşturmacasından kurtarır.
Menüde Gösterilmesi Zorunlu 14 Alerjen
Türk Gıda Kodeksi, AB mevzuatıyla uyumlu şekilde 14 alerjenin menüde belirtilmesini istiyor:
- Gluten içeren tahıllar (buğday, arpa, çavdar, yulaf)
- Kabuklu deniz ürünleri
- Yumurta
- Balık
- Yer fıstığı
- Soya
- Süt ve süt ürünleri
- Sert kabuklu meyveler (fındık, fıstık, badem vb.)
- Kereviz
- Hardal
- Susam
- Kükürt dioksit ve sülfitler
- Acı bakla (lupin)
- Yumuşakçalar
Bu alerjenleri ikon, kısaltma veya metin olarak göstermek kabul edilen yöntemler arasında.
Sık Sorulan Sorular
Denetimler başladı mı?
Evet. Zincir restoranlar için denetimler 1 Temmuz 2026 itibarıyla sahada başladı. Menüsünde eksik bilgi bulunan işletmeler tespit ediliyor.
Ceza ne kadar?
Tarım ve Orman Bakanlığı denetimlerinde uygulanan yaptırım tutarları duruma göre değişiyor. Ama parasal cezanın ötesinde asıl risk şu: alerjen bilgisi eksik bir menü, alerjili bir müşteri için ciddi sağlık tehdidi oluşturabilir.
Kalori nasıl hesaplanır?
Gıda mühendisi veya diyetisyen desteğiyle, her ürünün reçetesi üzerinden porsiyon başına kcal cinsinden hesaplanır. Reçete değişince bu değerin de güncellenmesi gerekiyor.
Günlük değişen ürünlerde (günün çorbası, tatlısı) kalori nasıl gösterilir?
O günün reçetesine dayalı ortalama bir değer paylaşmak öneriliyor. Dijital menüde bunu günlük güncellemek oldukça pratik.
Tüm malzemeleri tek tek yazmak gerekiyor mu?
Hayır. Yönetmelik, temel bileşenlerin ve alerjenlerin t üketicinin anlayabileceği şekilde belirtilmesini istiyor. Her malzemenin ayrıntılı listesi zorunlu değil.
Sembol veya ikon kullanmak yeterli mi?
Evet, standart alerjen ikonları kabul edilen bir yöntem. Hem menüyü sade tutar hem de bilgiyi hızlı iletir.
QR menü ile göstermek yeterli mi?
Evet, ancak QR okutamayan müşteriye bilgiyi ayrıca sunma yükümlülüğü var. Menüde buna dair kısa bir not bulunması öneriliyor.
Paket servis ve online sipariş de kapsama giriyor mu?
Evet. Müşteri hangi kanaldan sipariş verirse versin aynı bilgiye ulaşabilmeli.
Kağıt Menüde Alerjen Yönetimi Neden Zor?
Her ürünün altına 14 alerjen sığdırmak neredeyse imkânsız. Tarif değişince menüyü yeniden basmak gerekiyor. Manuel güncellemede tutarsızlık riski yüksek. Her dil için ayrı baskı ek maliyet.
Bu yüzden sektörde dijital menü, bu zorunluluğa uyum için giderek tercih edilen çözüm haline geliyor.
MenuBiz ile Uyum Nasıl Sağlanır?
MenuBiz'te her ürün kartına alerjen etiketleri, kalori değeri, içindekiler ve diyet işaretlemeleri (vegan, vejetaryen, helal, alkol) eklenebilir. Tarif değişince panel üzerinden güncellemek birkaç saniye alıyor. Çoklu dil desteğiyle alerjen bilgisi İngilizce, Almanca ve diğer dillerde de gösterilebilir.
Ücretsiz başlamak için: Şimdi Ücretsiz Başla
Paketler ve fiyatlar: Paketler ve Fiyatlar
Özet: Ne Yapmalısınız?
Zincir restoransanız (3+ şube): Şu an kapsama giriyorsunuz, hemen başlayın.
Tek şubeli kafe veya restorансanız: 31 Aralık 2026'ya kadar içerik ve alerjen bilgisini menüye ekleyin. Kalori için 2027 sonuna kadar süreniz var.
Pratik adımlar: Ürünlerinizin tariflerini yazılı hale getirin. Alerjen matrisini çıkarın. Dijital menüye aktarın. Menü değiştiğinde güncelleyin.
Resmi yönetmelik: Yönetmelik